مجموعه تلویزیونی «نگین ارباب» جدیدترین اثر «محمدحسین لطیفی» در مقام کارگردان است که محرم ۱۴۰۵ به روی آنتن رسانه ملی خواهد رفت و به عنوان یک اثر تاریخی و مناسبتی، از دریچه ای متفاوت به واقعه کربلا و قیام امام حسین علیه السلام خواهد پرداخت. «سید حامد حسینی» تهیه کننده مجموعه تلویزیونی «نگین ارباب» در گفت و گو با خبرنگار سینماپرس با اشاره به جزئیات داستان و روند تولید این سریال تاریخی اظهار داشت: داستان این پروژه از یک سال قبل از عاشورا شروع می‌شود و تا حدود ۱۵ سال بعد از عاشورا را روایت می‌کند. قصه، هم نگاه تحلیلی دارد و هم داستان‌گوست. روایت هم از منظر یک خانواده ایرانی شکل می‌گیرد؛ یعنی یک خانواده ایرانی وارد بستر این اتفاقات تاریخی می‌شوند و از زاویه نگاه آن‌ها با شخصیت‌ها و وقایع پس از عاشورا روبه‌رو می‌شویم و مسائل مختلف را تحلیل می‌کنیم.

حسینی در مورد جزئیات شیوه ساخت این اثر تاریخی تصریح نمود: کل پروسه تولید این سریال، با حدود ۳۵ قسمت، کمتر از یک سال زمان می‌برد و بخش تولیدش در حدود شش ماه تمام می‌شود. یکی از چالش‌های اصلی سریال‌های تاریخی این است که معمولاً تولیدشان خیلی طول می‌کشد و به خاطر تورم، هزینه‌های سنگینی به پروژه تحمیل می‌شود. همین باعث شده ساخت آثار تاریخی بسیار پرهزینه باشد.

او ادامه داد: اما ما در این پروژه به یک شیوه تولید متفاوت رسیدیم. روشی که نشان می‌دهد می‌توان سریال تاریخی را در زمان کوتاه‌تر تولید کرد تا هم گرفتار تورم نشود و هم اگر قرار است به یک موضوع اجتماعی یا سیاسی روز بپردازد، زمانی روی آنتن برود که موضوعش هنوز تازگی داشته باشد و بتواند به‌موقع با مخاطب ارتباط برقرار کند. طبیعتاً هرچه برای یک اثر هنری زمان بیشتری صرف شود، ظرافت‌های بیشتری هم پیدا می‌کند و کیفیتش بالاتر می‌رود. این را نمی‌شود انکار کرد. اما در عین حال می‌توان با کیفیت مطلوب، زمان منطقی و بودجه مناسب هم کار تولید کرد؛ هم به نفع بیت‌المال است، هم مخاطب قصه‌ای به‌روز می‌بیند و هم چرخه تولید آثار نمایشی پویاتر می‌شود.

تهیه کننده مجموعه تلویزیونی «نگین ارباب» با بیان این مطلب که اصلاً قرار نیست این سریال با آثار سطح «الف» مقایسه شود، متذکر شد: پروژه‌هایی مثل «مختارنامه» یا «سلمان فارسی» در شرایط ویژه و با سازوکار خاص خودشان تولید می‌شوند و رسانه ملی هم به چنین آثار بزرگی نیاز دارد. اما قرار نیست همه سریال‌های تاریخی ما در همان مقیاس «مختارنامه» یا «سلمان فارسی» ساخته شوند. می‌شود برای بخش دیگری از سریال‌های تاریخی، روش تولید متفاوتی تعریف کرد؛ چون آن پروژه‌های بزرگ هم زمان بسیار زیادی می‌خواهند، هم بودجه سنگین و هم امکانات گسترده. اساساً رسانه ملی هم این امکان را ندارد که هم‌زمان چند پروژه در ابعاد «سلمان فارسی» تولید کند.

تهیه کننده مجموعه تلویزیونی «طوبی» همچنین در مورد تجربه سریال پیشین خود که روایت گر یک درام روز ولی متناسب با ایام محرم بود، بیان کرد: تجربه من در سریال «طوبی» تجربه موفقی بود. آن هم یک سریال مناسبتی بود که در ایام محرم و صفر پخش شد و بازخورد خوبی گرفت. البته باید این را هم در نظر داشت که صرفِ مناسبت مذهبی، تضمین‌کننده مخاطب نیست. تقارن ماه‌های قمری با فصل تابستان، ساعت پخش، کنداکتور شبکه و حتی میزان اوقات فراغت مردم، همه در میزان استقبال مخاطب اثر می‌گذارند.

وی افزود: محرمی که در تابستان باشد با محرم زمستان از نظر مخاطب تفاوت دارد. این عوامل در کنار هم یک بسته کامل می‌سازند که می‌تواند به پربیننده شدن یک سریال کمک کند. به هر حال تجربه «طوبی» به ما نشان داد که تلویزیون در محرم و صفر هم می‌تواند مخاطب زیادی داشته باشد.

این تهیه کننده سینما و تلویزیون در مورد ظرفیت های ژانر تاریخی اظهار داشت: خودِ تاریخ ظرفیت فوق‌العاده‌ای برای قصه‌گویی دارد. به نظر من مهم این است که بتوانیم تاریخ را با اقتضائات زمان و مکان امروز تنظیم کنیم؛ طوری که آدم‌ها خودشان یا مسائل امروز را در دل تاریخ پیدا کنند. البته اینکه بخواهیم مستقیم مسائل اجتماعی روز را وارد داستان‌های محرم کنیم، کار بسیار پیچیده‌ای است. اگر درام و فیلمنامه درست شکل نگیرد، بهتر است اصلاً سراغش نرویم. چون وقتی پای مسائل تاریخی و اعتقادی وسط می‌آید، هر مخاطبی برداشت خودش را دارد و سبک زندگی و نگاه خودش را در آن پیدا می‌کند.

او ادامه داد: اگر همه این برداشت‌ها را محدود کنیم به یک درام یا یک قصه مشخص، اثر تا حدی به یک تجربه شخصی تبدیل می‌شود و از ظرفیت سینما فاصله می‌گیرد. در حالی که ذات سینما این است که یک داستان شخصی را در خدمت یک مفهوم بزرگ‌تر قرار دهد. وقتی این اتفاق بیفتد، مخاطب ارتباط عمیق‌تری با اثر برقرار می‌کند. تاریخ هم همین ویژگی را دارد. وقتی یک قصه تاریخی تعریف می‌کنید و در دل آن رگه‌هایی از مسائل امروز وجود دارد، مخاطب ناخودآگاه ارتباط بیشتری با آن برقرار می‌کند. این شبیه همان کهن‌الگوهاست؛ شاید ما داستانی امروزی تعریف کنیم، اما ریشه آن در کهن‌الگوهای تاریخی و فرهنگی باشد.

«سید حامد حسینی» در پایان این گفت و گو خاطرنشان ساخت: مخاطب وقتی با یک روایت تاریخی روبه‌رو می‌شود، آن را با قرائت خودش تفسیر می‌کند و همان روایت را به مسائل امروز تعمیم می‌دهد. نمونه روشن‌اش سریال «مختارنامه» است؛ هر وقت مردم می‌خواهند درباره یک اتفاق روز تحلیلی ارائه کنند، بخشی از مختارنامه را مثال می‌زنند. یعنی آن اثر، علاوه بر روایت تاریخی، کارکرد امروزی خودش را هم پیدا کرده است.